Showing posts with label Μεξικό. Show all posts
Showing posts with label Μεξικό. Show all posts

Saturday, January 25, 2025

Το όνομα του... κόλπου (Μεξικού ή Αμερικής;) και το επικίνδυνο δεδικασμένο


Κόλπος του Μεξικού ή Κόλπος της Αμερικής; Πώς πρέπει να ονομάζουμε πια αυτή την μεγάλη θαλάσσια περιοχή; Ιδού η απορία. Μάλλον όχι απορία, αλλά… ώθηση για έρευνα.

🔎Μπορεί όποιος θέλει να αλλάζει τα γεωγραφικά ονόματα όπως επιθυμεί και να τα επιβάλλει διεθνώς; Υπάρχει κάποιος διεθνής φορέας που ασχολείται μ’ αυτά; Υπάρχει κάποια αρχή «τυποποίησης» (standardization) των γεωγραφικών ονομάτων, η οποία έχει… σταντάρει π.χ. ότι ο Κόλπος του Μεξικού θα λέγεται διεθνώς Κόλπος του Μεξικού κι όχι κάτι άλλο;

🔎Κι επίσης, τι συμβαίνει με τους… κόλπους; Δεν ξέρω αν το’ χετε παρατηρήσει, αλλά οι περισσότεροι μεγάλοι κόλποι σε όλο τον πλανήτη δεν έχουν ακριβώς τα ονόματα που θα περίμενε κανείς σε σχέση με την γεωγραφική τους θέση. Υπάρχουν αρκετά παραδείγματα, που θα διαβάσετε πιο κάτω.

🔎Αλλά ας το πάρουμε από την αρχή. Η ονομασία των διάφορων περιοχών του κόσμου ήταν για πολλούς αιώνες ζήτημα ιδιωτικής πρωτοβουλίας. Οι διάσημοι χαρτογράφοι με τη δουλειά τους ήταν αυτοί που… επέβαλαν, κατά κάποιο τρόπο, το πώς ονομάζεται ένα μακρινό νησί, μια χερσόνησος, ένας κόλπος κτλ.

🔎Έπαιρναν, βέβαια, συνεχώς πληροφορίες απ’ αυτούς που ταξίδευαν, αλλά τις περισσότερες φορές οι πληροφορίες ήταν μονόπλευρες. Οι Ολλανδοί χαρτογράφοι συμβουλεύονταν τους Ολλανδούς καπεταναίους, οι Άγγλοι τους Άγγλους, οι Ισπανοί τους Ισπανούς κοκ. Έτσι, λοιπόν, ήταν για πολλά χρόνια συχνό το φαινόμενο ένα νησί να εμφανίζεται με διαφορετικά ονόματα στους χάρτες, όταν από την περιοχή περνούσαν πλοία από πολλές εθνικότητες.

🔎Είναι αλήθεια ότι η χαρτογραφία δεν ήταν αυτό που λέμε «κλειστή τέχνη». Ο κάθε χαρτογράφος έπαιρνε και μελετούσε τη δουλειά των… αλλοδαπών, για να συμπληρώσει τα κενά του και να διορθώσει τα λάθη του. Ονόματα, όμως, δύσκολα άλλαζε. Και για πρακτικούς λόγους. Γιατί να αλλάξει και να προκαλέσει σύγχυση στους καπετάνιους που τον εμπιστεύονταν και αγόραζαν τους χάρτες του και τους είχαν συνηθίσει;

🔎H διαδικασία αυτή της παγκόσμιας ονοματοδοσίας εξελίχθηκε περισσότερο… εθιμικά και λιγότερο θεσμικά. Ειδικά σε ό,τι είχε να κάνει με τη θάλασσα και ονόματα που έπρεπε να είναι διεθνή, διότι περιλάμβαναν πολλές χώρες: Ωκεανοί, θάλασσες, κόλποι και πορθμοί που έχουν τόσο μεγάλη έκταση, ώστε να περιλαμβάνουν πολλά κράτη, ονομάστηκαν έτσι γιατί… έτσι!

🔎Για παράδειγμα, ο Ειρηνικός Ωεκανός, ο μεγαλύτερος του κόσμου, ονομάστηκε έτσι από το ταξίδι του μεγάλου θαλασσοπόρου Μαγγελάνου ήδη από το 1521. Επειδή ήταν τυχερός και δεν συνάντησε καμία καταιγίδα, αποφάσισε να ονομάσει έτσι τον τεράστιο θαλάσσιο όγκο που παλαιότερα ένας Ισπανός, ο Μπαλμπόα, είχε ονομάσει «Νότια θάλασσα». Κι έμεινε. «Πέρασε» στους κυριότερους χαρτογράφους και άλλων κρατών.  Δηλαδή, δεν υπήρξε κάποιος διεθνής φορέας που να ανακοίνωσε ότι στο εξής εκείνη η μεγάλη θάλασσα θα ονομάζεται «Ειρηνικός Ωκεανός».

🔎Έτσι, λοιπόν, ο Κόλπος του Μεξικού ονομάστηκε έτσι πρώτη φορά σ’ έναν ισπανικό χάρτη του 1550. Ως τότε είχε διάφορα ονόματα, αφού η Αμερική ήταν… φρέσκια ανακάλυψη. Τον είχαν αποκαλέσει μέχρι και «Κόλπο του Κορτές» (!), από το όνομα του αρχηγού των κονκισταδόρες, αυτής της χούφτας των ανελέητων τυχοδιωκτών που αιματοκύλισαν μια ολόκληρη αυτοκρατορία, τους Αζτέκους.

🔎Οι Ισπανοί, που για αιώνες είχαν στη δικαιοδοσία τους όλη την περιοχή του κόλπου, δεν είχαν… αντίπαλο στην ονοματοδοσία. Ακόμη και οι χάρτες που χρησιμοποιούσαν οι Άγγλοι, Γάλλοι και Ολλανδοί πειρατές την εποχή που κούρσευαν τα ισπανικά γαλιόνια με το χρυσάφι, Κόλπο του Μεξικού τον έλεγαν.

🔎Ακόμα κι όταν ο κόλπος έγινε διεθνής, όταν δηλαδή οι ΗΠΑ «βγήκαν» στις ακτές του Κόλπου με την αγορά της Λουιζιάνα (1803), την κατάκτηση της Φλόριντα (1822) και την ενσωμάτωση του Τέξας (1845), δεν διανοήθηκαν να ζητήσουν αλλαγή ονόματος, για να μην προσδιορίζει ένα κράτος.

🔎Σημειολογικά, η πρώτη «αίτηση» για αλλαγή ονόματος του «Κόλπου του Μεξικού» σε «Κόλπο της Αμερικής» έγινε το 1999. Το αποκάλυψε ο Τζον Χέρμπερτ, πρόεδρος της USBGN (United States Board on Geographic Names), του Συμβουλίου Γεωγραφικών Ονομάτων. Το αντιμετώπισε με χιούμορ, ουδέποτε ασχολήθηκε σοβαρά.

🔎Στις 20 Ιανουαρίου 2025, όμως, ο Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε μια «εκτελεστική διαταγή» (executive order) με την οποία «διέταξε» το υπουργείο Εσωτερικών να αλλάξει την επίσημη ονομασία σε «Κόλπο της Αμερικής». Ήδη η Ακτοφυλακή των ΗΠΑ έχει υιοθετήσει τη «διαταγή».

🔎Έχει διεθνές κύρος μια τέτοια αλλαγή; Όχι. Προφανώς κάθε κράτος μπορεί να ονομάζει όποια περιοχή θέλει με όποιο όνομα θέλει, ακόμα κι αν αυτή βρίσκεται εκτός των συνόρων του. Αλλά η διεθνής ονομασία είναι πια μια πιο σύνθετη διαδικασία.

🔎Κατ’ αρχάς, υπάρχει ο IHO (International Hydrographic Organization), στον οποίο συμμετέχουν παραπάνω από 100 χώρες-μέλη. Οι αρμοδιότητές του είναι κυρίως να καθορίζει τα θαλάσσια γεωγραφικά όρια, αλλά προφανώς έχει να κάνει με τα ονόματα. Αλλά οι διεθνείς ονομασίες, πλέον, έχουν περάσει στην αρμοδιότητα του UNGEGN.

🔎Τι είναι αυτό; Ακροστοιχίδα του United Nations Group of Experts on Geographical Names. Ομάδα Ειδικών στα Γεωγραφικά Ονόματα, μια υπηρεσία υπό την αιγίδα του ΟΗΕ. Αυτή η ομάδα ξεκίνησε τις συνεδριάσεις της το 1959, με σκοπό αυτόν ακριβώς: Την τυποποίηση των γεωγραφικών ονομάτων, ώστε να αναφέρονται όσο πιο ομοιόμορφα γίνεται.

🔎H Ομάδα αυτή συνεδριάζει κάθε πέντε χρόνια κι αποφασίζει αλλαγές, όπου και όποτε κρίνεται αναγκαίο. Μέσα στις αρμοδιότητές της είναι και τη «ρομανοποίηση» (romanization), δηλαδή να αποδίδει σωστά με το λατινικό αλφάβητο τους φθόγγους από τα γεωγραφικά ονόματα περιοχών που δεν χρησιμοποιούν αυτό το αλφάβητο, για να τυποποιηθεί μία και μόνη λατινική ονομασία.

🔎Υπάρχει περίπτωση να «περάσει» αυτή η αλλαγή παγκόσμια; Πολύ δύσκολο ως αδύνατο το βλέπουμε. Η Ομάδα αυτή έχει και Αμερικανούς μέσα, αλλά τα επιχειρήματα που έχουν χρησιμοποιηθεί ως τώρα από τις ΗΠΑ και «επιβάλλουν», κατά τη γνώμη της, την αλλαγή αυτή είναι μάλλον αδύναμα. Κι όχι μόνο αυτό: Θα μπορούσαν να ανοίξουν έναν γεωγραφικό ασκό του Αιόλου, ειδικά στις ονομασίες των κόλπων!

🔎Θέλετε και παραδείγματα;

🔎Κόλπος της Γουινέας: Ας αρχίσουμε από τον μεγαλύτερο κόλπo, την… κούρμπα αυτή της αφρικανικής ηπείρου. Η οποία ονομάστηκε έτσι διότι παλαιότερα όλη αυτή η περιοχή της υποσαχάριας Αφρικής ονομαζόταν Γουινέα. Τώρα, βέβαια, υπάρχουν τρία αφρικανικά κράτη που περιέχουν τη λέξη «Γουινέα» στην ονομασία τους, αλλά τα δύο δεν έχουν καμία σχέση με την περιοχή! Το μόνο που βρίσκεται εκεί, μάλιστα στο μυχό του κόλπου, είναι η πολύ μικρή σε έκταση Ισημερινή Γουινέα, το ηπειρωτικό μέρος της οποίας έχει έκταση λίγο μεγαλύτερη από την Πελοπόννησο! Δεν θα μπορούσε κάποιος π.χ. να εισηγηθεί να ονομαστεί «Κόλπος της Αφρικής»;

🔎Κόλπος της Βεγγάλης: Αυτό κι αν είναι μπέρδεμα. Όλη αυτή η θαλάσσια περιοχή, που βρέχει σήμερα τις ακτές τεσσάρων διαφορετικών κρατών (Σρι Λάνκα, Ινδία, Μπαγκλαντές, Μιανμάρ) ονομάστηκε έτσι από την περιοχή της Βεγγάλης, η οποία είναι σήμερα χωρισμένη ανάμεσα στην Ινδία και το Μπαγκλαντές! Με την ίδια λογική θα μπορούσε η Ινδία να φωνάξει να μετονομαστεί σε «Κόλπος της Ινδίας», επειδή έχει μακράν τα περισσότερα χιλιόμετρα ακτών.

🔎Κόλπος της Ταϊλάνδης: Λίγο πιο ανατολικά βρίσκεται, όντως τα περισσότερα χιλιόμετρα ακτών βρίσκονται στην Ταϊλάνδη, αλλά μερίδιο έχουν και η Μαλαισία, και η Καμπότζη και το Βιετνάμ. Δεν θα μπορούσαν να φωνάξουν όλοι αυτοί για την… μονομερή ονομασία;

🔎Περσικός Κόλπος: Αυτό απορούμε πώς το… δέχονται οι Άραβες. Να ονομάζεται έτσι αυτή η κομβική περιοχή, ενώ η ίδια η χώρα που ονομαζόταν έτσι έχει… απαρνηθεί το όνομα (από Περσία ονομάστηκε Ιράν) πριν από σχεδόν έναν αιώνα! Και όλες οι δυτικές ακτές του Κόλπου είναι για χιλιετίες αραβικές περιοχές.

🔎Κόλπος του Άντεν: Αυτό πάλι; Να ονοματίζεται ένας ολόκληρος κόλπος από το όνομα ενός και μόνο λιμανιού; Το Άντεν, βεβαίως, υπήρξε κομβική βρετανική αποικία (με τεράστια ναυτική βάση) για σχεδόν δύο αιώνες, αλλά στην περιοχή υπάρχουν Υεμενίτες, Τζιμπουτιανοί, Σομαλοί κτλ.

Tuesday, June 18, 2024

Οκλαχόμα: To "χερούλι του τηγανιού" με την πικρή ιστορία!

 


Τα σύνορα μεταξύ των πολιτειών των ΗΠΑ είναι, ως επί το πλείστον, ευθείες γραμμές. Ορισμένες πολιτείες, μάλιστα, όπως το Γουαϊόμινγκ ή το Κολοράντο, είναι τέλεια παραλληλόγραμμα. Όσο φεύγουμε από τα ανατολικά και πηγαίνουμε προς τη δύση, τόσο περισσότερο αυξάνονται οι ευθείες.

🔎Οπότε, αυτό το παράξενο σχήμα που έχει η Οκλαχόμα βαράει στο μάτι. Αυτό το παραλληλόγραμμο, δηλαδή, που μοιάζει σαν να θέλει να χωρίσει σώνει και καλά το Τέξας, τη πολιτεία που βρίσκεται νότια της Οκλαχόμα, με το Κάνσας, την πολιτεία που βρίσκεται βόρεια.

🔎Οι Αμερικανοί βρήκαν μια πολύ ταιριαστή ονομασία γι’ αυτή τη συνοριακή ανωμαλία: Oklahoma Panhandle, δηλαδή «το χερούλι του τηγανιού της Οκλαχόμα»! Πράγματι, δεν μοιάζει η πολιτεία ολόκληρη σαν τηγάνι κι αυτό το παραλληλόγραμμο σαν χερούλι;

🔎Η ιστορία, βέβαια, αυτού του παραλληλογράμμου μόνο χιουμοριστική δεν είναι. Για την ακρίβεια, προέρχεται από τις πιο μαύρες μέρες των ΗΠΑ, τις εποχές των σκλάβων, του διαχωρισμού των πολιτειών ανάλογα με το αν δέχονται ή όχι τη δουλειά (free state και slave state) και εν τέλει του εμφυλίου πολέμου, που ρήμαξε την Αμερική.

🔎Πριν το 1800, λοιπόν, η περιοχή που σήμερα βρίσκονται αυτές οι πολιτείες ήταν γαλλική. Μια τεράστια περιοχή, η οποία σήμερα αντιστοιχεί σε όλες σχεδόν τις μεσοδυτικές ΗΠΑ. Η έκτασή της υπερέβαινε τα 2,1 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα, δηλαδή όση είναι η έκταση όλης της δυτικής Ευρώπης πλην της Σκανδιναβίας! Φυσικά στην περιοχή αυτή βρίσκονταν ελάχιστοι λευκοί, κυριαρχούσαν οι ινδιάνικες φυλές, οπότε η κυριαρχία της Γαλλίας ήταν εν πολλοίς στα χαρτιά.

🔎Το 1803 η Γαλλία του Ναπολέοντα αποφάσισε να πουλήσει αυτή την τεράστια περιοχή στις ΗΠΑ. Ο Ναπολέων είχε πολλές φιλοδοξίες λίγα χρόνια πριν, να ενισχύσει τις γαλλικές αποικίες στη βόρεια Αμερική, πλην όμως απογοητεύθηκε επειδή δεν μπόρεσε να καταστείλει ούτε καν την εξέγερση στην Αϊτή. Έτσι πείστηκε από τον τότε Αμερικανό πρόεδρο Τόμας Τζέφερσον να πουλήσει τη γη έναντι 80 εκατομμυρίων φράγκων, περίπου 15 εκατομμυρίων δολαρίων της εποχής, τα οποία σήμερα (αν μπορεί να υπάρξει απευθείας αναλογία) αντιστοιχούν περίπου σε 370 εκ. δολάρια. Μπιρ παρά δηλαδή. Η κίνηση αυτή έμεινε γνωστή στην ιστορία ως «η αγορά της Λουιζιάνα» (Louisiana Purchase).

🔎Οι Αμερικανοί, λοιπόν, απέκτησαν μια τεράστια ακατοίκητη περιοχή, στην οποία η προηγούμενη διοίκηση δεν ασκούσε έλεγχο. Γιατί έδωσαν τα λεφτά; Για να αποκτήσουν το «νόμιμο» (sic) δικαίωμα να κατακτήσουν εδάφη, είτε με συνθήκες, είτε με πόλεμο, με τις ινδιάνικες φυλές που ζούσαν εκεί. Και να επεκταθούν προς τη δύση.

🔎Μετά απ’ αυτή την αγορά, οι Αμερικανοί απέκτησαν πολλά κοινά σύνορα με την άλλη αυτοκρατορία της περιοχής, το Μεξικό. Το οποίο τότε κατείχε όλο το κομμάτι που σήμερα είναι οι δυτικές ΗΠΑ, συν την περιοχή που σήμερα την γνωρίζουμε ως πολιτεία του Τέξας.

🔎Όπως γνωρίζουμε, οι 13 αρχικές πολιτείες των ΗΠΑ βρίσκονται στα ανατολικά της χώρας. Η διαδικασία ήταν περίπου η εξής: Κάθε νέο έδαφος, πριν γίνει «πολιτεία» (state) με δικαιώματα ψήφου κτλ. περνούσε κάποια χρόνια στο καθεστώς της «περιοχής» (territory). Αυτό γινόταν με όλες τις περιοχές που οργάνωναν οι ΗΠΑ κατά την επέκτασή τους προς τη δύση. Έτσι έγινε και με τις πολιτείες που προέκυψαν από την «Αγορά της Λουιζιάνα».

🔎Από τις αρχές του 19ου αιώνα οι πολιτείες των ΗΠΑ χωρίστηκαν σε αυτές που απαγόρευαν τη δουλεία στο έδαφός τους (free states) και σ’ αυτές που την επέτρεπαν (slave states). Προφανώς όλες όσες ήταν υπέρ της δουλείας βρίσκονταν στο νότο, όπου κυριαρχούσαν τα τεράστια τσιφλίκια, όπου λίγες οικογένειες λευκών θησαύριζαν καλλιεργώντας βαμβάκι με τη δουλειά εκατοντάδων χιλιάδων μαύρων σκλάβων.

🔎Η Πενσυλβάνια, στο βορρά, ήταν η πρώτη πολιτεία που κατήργησε τη δουλεία ήδη από το 1780 κι ακολούθησαν άλλες γειτόνισσές της, πλην όμως κάθε πολιτεία είχε δικαίωμα να αποφασίσει. Απλά, κάθε «περιοχή» που εξελισσόταν διοικητικά σε «πολιτεία», έπρεπε να ξεκαθαρίσει αν μπαίνει στην ένωση των ΗΠΑ ως «free state» ή ως «slave state»¨.

🔎Το 1820 έγινε ο πρώτος γεωγραφικός διακανονισμός σ’ αυτή τη διαμάχη, που έχει και άμεση σχέση με την ιστορία μας. Εκείνη τη χρονιά έγιναν οι τελικές διαπραγματεύσεις για την «περιοχή» του Μισούρι (που υπήρχε από το 1812) να μπει στην ένωση ως «πολιτεία» τον επόμενο χρόνο. Με δεδομένο, όμως, ότι το Μισούρι υποστήριζε τη δουλεία, κι επειδή οι βόρειοι έβλεπαν τις πολιτείες αυτές να «σπρώχνουν» όλο και πιο βόρεια, έκαναν κάτι αυθαίρετο. Χάραξαν μια ευθεία γραμμή στον 36ο30’ παράλληλο και όρισαν ότι από εκείνο το σημείο και βόρεια «απαγορεύεται» να εισέλθει στην ένωση κάποια πολιτεία που υποστηρίζει τη δουλειά. Νότια απ’ αυτό το σημείο μπορούν να κάνουν ό,τι θέλουν. Αυτή η διάταξη, την οποία δέχτηκαν όλοι, ονομάστηκε «Missouri Compromise», ο Συμβιβασμός του Μισούρι.

🔎To 1836 η περιοχή του σημερινού Τέξας, η οποία ανήκε στο Μεξικό, αλλά είχε αρκετά μεγάλο πληθυσμό Αγγλοσαξώνων αποίκων, επαναστάτησε. Με τις πλάτες των ΗΠΑ, βέβαια. Οι Τεξανοί ανακήρυξαν την ανεξαρτησία τους ως «Δημοκρατία του Τέξας» και πολεμούσαν με το στρατό του Μεξικού για εννέα χρόνια. Μάλιστα το 1836 έγινε και η περίφημη «μάχη του Άλαμο», όπου οι υπερασπιστές του ομώνυμου φρουρίου σκοτώθηκαν μέχρι ενός από τον μεξικανικό στρατό. Το γεγονός πήρε ιδιαίτερες διαστάσεις διότι μεταξύ των νεκρών ήταν και ο Ντέιβι Κρόκετ, ένας λαϊκός πολεμιστής-ήρωας της εποχής, που’ χε διατελέσει και βουλευτής. Έγινε και ταινία το 1960, με τον Τζων Γουέιν να σκηνοθετεί και να παίζει και τον βασικό ρόλο του Κρόκετ.

🔎Οι Τεξανοί κατάφεραν με αλλεπάλληλες νίκες έκτοτε να κατατροπώσουν τον μεξικανικό στρατό και το 1845 η «ανεξαρτησία» τους αναγνωρίστηκε. Αμέσως, όμως, οι ίδιοι την απαρνήθηκαν, κάνοντας αυτό που είχαν στο μυαλό τους εξαρχής: Αίτηση να γίνουν μια από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Το αίτημα τους, φυσικά, έγινε δεκτό ένα χρόνο αργότερα.

🔎Υπήρχε, όμως, ένα πρόβλημα. Το Τέξας, ως νότια πολιτεία, μπήκε στην ένωση υποστηρίζοντας τη δουλεία. Τα σύνορά του, όμως, έφταναν ως των 37ο παράλληλο, εκεί που ξεκινούσε η περιοχή (territory) του Κάνσας.

🔎Τι έγινε, λοιπόν; Οι ΗΠΑ δέχτηκαν μεν το Τέξας ως πολιτεία υπέρ της δουλείας, αλλά «αναπροσάρμοσαν» τα βόρεια σύνορά του στον 36ο30’ παράλληλο, ώστε να είναι σύμφωνα με τον «Συμβιβασμό του Μισούρι»! Υπήρχε, βέβαια, ένα μικρό κομματάκι γης, με πλάτος μόλις 55 χιλιόμετρα και μήκος 267 χιλιόμετρα, το οποίο έμεινε εκτός συνόρων του Τέξας. Αυτό που αργότερα έγινε το «χερούλι του τηγανιού» της Οκλαχόμα.

🔎Αυτό το κομμάτι, λοιπόν, δεν το πήρε κανείς επί σχεδόν μισό αιώνα. Το Κάνσας, που βρισκόταν στο βορρά (αφού ήταν πολιτεία που μπήκε στην ένωση όντας εναντίον της δουλείας) δεν μπορούσε, με ομοσπονδιακό νόμο, να «επεκτείνει» τα σύνορά του προς το νότο, αφού θεωρητικά η περιοχή ανήκε στο Τέξας.

🔎Η Οκλαχόμα, που τελικά το πήρε, ήταν εκείνη την εποχή χωρισμένη σε δύο κομμάτια, από τα πιο υπανάπτυκτα οικονομικά σε όλες τις ΗΠΑ. Το ανατολικό κομμάτι, μάλιστα, επειδή ήταν κατάξερο και χωρίς κανένα (τότε) οικονομικό ενδιαφέρον, οι ΗΠΑ το προόριζαν για να εγκαταστήσουν εκεί ινδιάνικες φυλές. Και πράγματι το έκαναν με διάφορους λαούς, οι οποίοι απέκτησαν με χαρτιά τη δική τους περιοχή εκεί και την έχουν μέχρι σήμερα.

🔎Βεβαίως, αργότερα ανακαλύφθηκε πετρέλαιο και φυσικό αέριο στις περιοχές των Ινδιάνων, αλλά την είχε ήδη πατήσει η κυβέρνηση των ΗΠΑ. Απλά έφτασε στο σημείο να εξαθλιώσει σε τέτοιο βαθμό τις ζωές των Ινδιάνων που μετακόμισαν εκεί για να ζήσουν, που πήρε τα δικαιώματα εξόρυξης σχεδόν τζάμπα. Και βρέθηκαν πολλοί απατεώνες και τυχοδιώκτες, οι οποίοι εκμεταλλεύθηκαν τους Ινδιάνους με το χειρότερο τρόπο (πολύ διδακτική επ’ αυτού είναι η πρόσφατη κινηματογραφική ταινία «Οι Δολοφόνοι του Ανθισμένου Φεγγαριού», που βασίζεται σε αληθινά γεγονότα).

🔎Από το 1846, λοιπόν, αυτή η περιοχή ήταν επισήμως «ομοσπονδιακή ιδιοκτησία» (federal property). Δηλαδή τίποτα, στην ουσία. Καμία πολιτεία ή περιοχή από τις γειτονικές δεν είχε δικαιοδοσία εκεί. Στους χάρτες ονομαζόταν μέχρι και «Γη του Κανένα» (No Man’s Land)! Ακόμα κι όταν το Κάνσας έγινε πολιτεία των ΗΠΑ το 1861, λίγο πριν ξεσπάσει ο εμφύλιος πόλεμος, δεν διεκδίκησε αυτό το κομμάτι.

🔎Μη νομίζεις ότι αυτό το μικρό παραλληλόγραμμο ήταν έρημο και ξερό. Ουσιαστικά πρόκειται για ένα μεγάλο λιβάδι. Από το οποίο, όμως, περνούσε μέχρι και η σιδηροδρομική γραμμή της Σάντα Φε, η οποία χρησιμοποιήθηκε κατά κόρον από εμπόρους και αποίκους που έτρεχαν προς τις δυτικές πολιτείες. Έτσι, λοιπόν, κάποιοι πονηροί έτρεξαν στην περιοχή αυτή, εκμεταλλεύτηκαν την ακυβερνησία και έστησαν τεράστια ράντσα, διώχνοντας και τους Ινδιάνους Τσέροκι που βρίσκονταν εκεί.

🔎Οι ντόπιοι μεγαλοκτηματίες, οι οποίοι απέκτησαν σιγά-σιγά και δικαιώματα, έφτασαν μέχρι και στο Λευκό Οίκο το αίτημα να αναγνωριστεί αυτό το παραλληλόγραμμο ως αυτόνομη περιοχή (territory) των ΗΠΑ με το όνομα Σίμαρον. Έφτιαξαν, μάλιστα, και τοπική «κυβέρνηση». Η Ουάσιγκτον, πάντως, δεν φαίνεται ποτέ να εξέτασε σοβαρά το αίτημα. Το 1890 αποφάσισε να «ενώσει» αυτό το κομμάτι με δύο περιοχές (Oklahoma Territory και Indian Territory, το ανατολικό κομμάτι που αναφέραμε προηγουμένως) και να φτιάξει μια ενιαία «περιοχή της Οκλαχόμα», η οποία έγινε τελικά πολιτεία των ΗΠΑ το 1907.

🔎Η περιοχή επλήγη ιδιαίτερα οικονομικά τόσο από την ξηρασία τη δεκαετία του 1930 (με τεράστιες αμμοθύελλες να σαρώνουν τα πάντα και να καταστρέφουν καλλιέργειες και βοσκοτόπια), όσο και από το οικονομικό κραχ. Έφυγε σχεδόν ο μισός πληθυσμός. Το τοπικό σκηνικό μεταφέρθηκε με την εξαίσια γραφή του Τζον Στάινμπεκ στα Σταφύλια της Οργής, το βραβευμένο βιβλίο του επίσης βραβευμένου με Νόμπελ συγγραφέα, που έγινε βέβαια και κινηματογραφική ταινία.

🔎Σύμφωνα με την τελευταία απογραφή, σ’ αυτό το μικρό παραλληλόγραμμο ζουν πια 27.000 άνθρωποι. Οι περισσότεροι (το 36%) είναι ισπανόφωνοι, σε αντίθεση με την υπόλοιπη Οκλαχόμα που κυριαρχούν οι μη-ισπανόφωνοι λευκοί (στα δυτικά) και οι Ινδιάνοι (στα ανατολικά).

🔎Η περιοχή πια είναι από τις πιο φτωχές στις ΗΠΑ. Το μέσο κατά κεφαλήν εισόδημα υπολογίστηκε σε μόλις 16.500 δολάρια. Το μέσο κατά κεφαλήν εισόδημα σε όλες τις ΗΠΑ είναι 78.000 δολάρια. Πενταπλάσιο.

Η Γκαγκαουζία που δεν φωνάζει, αλλά θυμάται

  Γκαγκαουζία; Πού βρίσκεται πάλι αυτό; Είναι τέτοιο το όνομα, που κάποιοι θα νομίζουν ότι πρόκειται για ένα μέρος που βρίσκεται μόνο στη φα...